نجواها

از پسوند «-ایک» مدت‌هاست که استفاده می‌کنم، مثلا «جامعه‌شناسیک»، «زیبایی‌شناسیک» و …

درباره‌ی درستی کاربرد چنین پسوندی در زبان فارسی از آقای شفیعی کَدکَنی بخوانیم:

یک نکته را هم این‌جا بگویم و آن مسئله‌ی کاربرد یا عدم کاربرد «-ایک» است در کلماتی مانند «زبان‌شناسیک» و «جمال‌شناسیک». خیلی‌ها مرا ملامت کردند که این‌ کار از شاعری چون تو قبیح است. اما در آن زمان که من این پسوند را به کار بردم احساس نیاز به آن داشتم و از شما چه پنهان، الآن هم دلم دنبال به کار بردن آن هست و چنین می‌اندیشم که ما به این پسوند نیاز مبرمی داریم. حال اگر این پسوند هزار و چند صد ساله‌ی ایرانی شبیه [ic] فرنگی است گناهش چیست؟ وقتی ما «ایک» را از هزار و چند صد سال پیش در کلماتی مانند نزدیک و تاریک و باریک و تاجیک و احتمالاً متواریک و امثال آن داریم به صِرف مشابهتش با [ic] فرنگی نباید آن را از زبان خویش برانیم. به‌خصوص که هیچ چیز دیگری جای آن را نمی‌گیرد. گیرم به جای sociologic گفتیم جامعه‌شناختی در مورد sociological و sociologicaly چه خواهیم کرد؟ ولی با داشتن «ایک» می‌توانیم بگوییم جامعه‌شناسیک، جامعه‌‌شناسیکی، جامعه‌شناسیکانه. کاف «ایک» کاف وقایه است مثل نون وقایه عربی. در زبان فارسی معاصر در چنین مواردی، ما، «چ» یا «ج» وقایه داریم، می‎گویند پهلویچی، یعنی منسوب به پهلوی (بندر انزلی سابق) یا انزلیچی، یعنی منسوب به بندر انزلی. چون انزلییی و پهلوییی به راحتی قابل تلفظ نیست.

شفیعی کدکنی – موسیقی شعر